หลักการถนอมอาหารวิธีต่างๆ จะมีหลักการดังนี้

   1. ป้องกันหรือยืดเวลาการย่อยสลายอาหารที่เกิดจากจุลินทรีย์ เช่น
        1.1 รักษาอาหารให้ปลอดเชื้อ
        1.2 กำจัดจุลินทรีย์ที่มีอยู่ออกไป เช่น การล้างหรือกรองออก
        1.3 ลดการเจริญและกิจกรรมของจุลินทรีย์ เช่น ใช้อุณหภูมิต่ำ ทำให้แห้ง หรือ
เก็บอาหารไว้ในสภาวะไร้ออกซิเจน
        1.4 ทำลายจุลินทรีย์ เช่น การให้ความร้อน การฉายรังสี

  2. ป้องกันหรือยืดเวลาการสลายตัวที่เกิดขึ้นเองของอาหาร
        2.1 ทำลายหรือยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ในอาหาร
        2.2 เติมสารเคมี เช่น เติมสารป้องกันการเกิดออกซิเดชั่นในอาหาร

    3. ป้องกันความเสียหายของอาหารจากแมลง

ความสำคัญของการถนอมอาหารมีความสำคัญหลายอย่าง เช่น

  1. ช่วยบรรเทาความขาดแคลนอาหารเช่นการเก็บรักษาและแปรรูปอาหารในยามสงครามเกิดภัยธรรมชาติ เกิดภาวะแห้งแล้งผิดปกติ

 2. ช่วยให้เกิดการกระจายอาหารเพราะในบางประเทศไม่สามารถผลิตอาหารให้เพียงพอต่อความต้องการของประชากรได้จึงจำเป็นต้องอาศัยอาหารจากแหล่งผลิตอื่น                                                          

 3. ช่วยให้มีอาหารบริโภคนอกฤดูกาลเช่นเมื่อพ้นฤดูการผลิตของผลิตผลเกษตรนั้นๆไปแล้วก็ยังสามารถนำผลิตภัณฑ์ที่เก็บไว้มาบริโภคได้

4. ใช้อาหารเหลือให้เกิดประโยชน์เช่น ในกระบวนการแปรรูปผลผลิตการเกษตรจะมีวัตถุดิบเหลือทิ้งซึ่งเราสามารถนำส่วนที่เหลือนั้นมาแปรรูปเก็บไว้เป็นอาหารได้

5. ช่วยให้เกิดความสะดวกในการขนส่งโดยที่อาหารไม่เน่าเสียสามารถพกพาไปที่ห่างไกลได้

6. ช่วยยืดอายุการเก็บอาหารไว้ให้ได้นานเพราะอาหารที่ผ่านการแปรรูปเพื่อการถนอมอาหารไว้จะมีอายุการเก็บที่ยาวนานกว่าอาหารสด

7. ช่วยเพิ่มมูลค่าผลผลิตทางการเกษตรและลดปัญหาผลผลิตล้นตลาด